Հայաստանում ԱՁ‑ներն ու ՍՊԸ‑ներն ունեն երեք հիմնական հարկման ռեժիմ՝ միկրոձեռնարկատիրություն, շրջանառության հարկ և ընդհանուր ռեժիմ՝ ԱԱՀ‑ով և շահութահարկով։ Ընտրությունից է կախված, թե որքան հարկ եք վճարում և ինչ հաշվետվություններ եք ներկայացնում։ Համառոտ՝ յուրաքանչյուրի մասին։
Երեք ռեժիմը մեկ աղյուսակում
| Ռեժիմ | Ում համար է | Ինչ եք վճարում | Հաշվետվություն |
|---|---|---|---|
| Միկրոձեռնարկատիրություն | Նախորդ տարվա շրջանառությունը՝ ոչ ավել, քան 24 մլն ֏, գործունեության տեսակը բացառությունների ցանկում չէ | Չեք վճարում շրջանառության հարկ, շահութահարկ և ԱԱՀ։ Յուրաքանչյուր աշխատակցի համար՝ եկամտային հարկ ամսական 5 000 ֏ | Տարեկան հաշվետվություն մինչև փետրվարի 1‑ը, աշխատակիցների համար՝ ամսական մինչև 20‑ը |
| Շրջանառության հարկ | Շրջանառությունը՝ ոչ ավել, քան 115 մլն ֏, գործունեության տեսակը բացառությունների ցանկում չէ | Հասույթի տոկոս, դրույքաչափը կախված է գործունեության տեսակից (տե՛ս ստորև) | Եռամսյակային՝ եռամսյակին հաջորդող ամսվա 20‑ը |
| Ընդհանուր ռեժիմ | Բոլորը՝ առանց շեմի։ Պարտադիր է, եթե շրջանառությունը գերազանցում է 115 մլն ֏‑ը | ԱԱՀ 20%։ ՍՊԸ‑ն վճարում է շահութահարկ 18%, ԱՁ‑ն՝ եկամտային հարկ ձեռնարկատիրական եկամտից | ԱԱՀ՝ ամսական մինչև 20‑ը, շահութահարկի կամ եկամտի տարեկան հաշվարկ |
Շրջանառության հարկի դրույքաչափերը 2025 թ. հունվարի 1‑ից
- Առևտուր՝ 10%։
- Արտադրություն՝ 7%։
- Հանրային սնունդ՝ 12%։
- Վարձավճար, տոկոսներ, ռոյալթի՝ 10%։
- Այլ գործունեություն՝ 10%։
2025‑ից հարկը կարելի է նվազեցնել փաստաթղթերով հիմնավորված ծախսերի մի մասով, բայց ոչ պակաս ձեր գործունեության տեսակի նվազագույն դրույքաչափից։ Դրա համար շրջանառության հարկի դեպքում կարևոր է ծախսերը ձևակերպել փաստաթղթերով։
Ում համար են պարզեցված ռեժիմները փակ
Բացառությունների ցանկը մեծ է։ Այն ներառում է, մասնավորապես, խորհրդատվական, իրավաբանական և հաշվապահական ծառայությունները, ինչպես նաև բանկերը, ապահովագրական ընկերությունները, գրավատները և խաղային բիզնեսը։ 2025 թ. ապրիլի 4‑ին ստորագրված փոփոխություններն ընդլայնել են ցանկը. 2025 թ. հուլիսի 1‑ից մի շարք մասնագիտական ծառայություններ, այդ թվում՝ իրավաբանական, հաշվապահական և խորհրդատվական, չեն կարող կիրառել ո՛չ միկրոձեռնարկատիրություն, ո՛չ շրջանառության հարկ։ Ռեժիմ ընտրելուց առաջ ստուգեք ձեր գործունեության տեսակը Հարկային օրենսգրքով։
Ինչպես ընտրել. պարզ կանոններ
- Փոքր շրջանառություն (մինչև 24 մլն ֏) և թույլատրված գործունեություն՝ դիտարկեք միկրոձեռնարկատիրությունը։
- Շրջանառությունը մինչև 115 մլն ֏, բարձր մարժա և քիչ ծախսեր՝ հաճախ ավելի շահավետ է շրջանառության հարկը։
- Շատ փաստաթղթավորված ծախսեր, ԱԱՀ վճարող հաճախորդներ կամ 115 մլն ֏‑ից բարձր շրջանառություն՝ ընդհանուր ռեժիմ։
- Գործունեության տեսակը բացառությունների ցանկում է՝ միայն ընդհանուր ռեժիմ։
Ավելի լավ է ընտրել ոչ թե «աչքաչափով», այլ հաշվարկել հարկերը ձեր իրական թվերով՝ հասույթ, ծախսեր, աշխատակիցներ։
Երբ կարելի է փոխել ռեժիմը
- Նոր բիզնես՝ գրանցումից հետո 20 օրվա ընթացքում։
- Ամեն տարի՝ հունվարի 1‑ից փետրվարի 20‑ը, հայտարարությունը ներկայացվում է առցանց։
- Եթե շրջանառությունը գերազանցել է ռեժիմի շեմը, այլ ռեժիմի անցնելը պարտադիր է։
Ինչպես բացել ԱՁ Հայաստանում օտարերկրացու համար
Աղբյուրներ
- ՀՀ պետական ծառայությունների պորտալ (hartak.am)՝ հարկային համակարգեր
- ARKA, 05.02.2025՝ Ֆինանսների նախարարությունը շրջանառության հարկի մասին 2025 թ. հունվարի 1‑ից
- RegFollower՝ 2025 թ. ապրիլի 4‑ին ստորագրված Հարկային օրենսգրքի փոփոխություններ
- ՀՀ հարկային օրենսգիրք (arlis.am, պաշտոնական իրավական տեղեկատվական համակարգ)
Օգնություն է պե՞տք ձեր իրավիճակում
Անվճար կուսումնասիրենք ձեր իրավիճակը և կասենք՝ ինչ անել հետո։